Connect with us

Дотоод мэдээ

Амгаа: Эро кинонд тоглоод найзлаж явсан охины маань ээж намайг явдалтай гээд

Published

on

Жүжигчин Амгаа буюу Амгаланбаатар өөрийн байр сууриа илэрхийлжээ.

ЗӨВ ГАЗАР БУРУУ ЦАГТ

Та ямар брендийн үнэртэй ус хэрэглэдэг вэ?

Versace хэрэглэж байгаа.

Таны талаар цуурхал худлаа мэдээлэл юу гарч байсан бэ?

Нэг зочид буудлын 204 тоот өрөөнд өдрийн турш 10 мянга гэдэг буудалд хэдэн цаг болсон ч билээ тийм балиар юм гарсан байсан.

Танд хаяж чаддаггүй зуршил бий юу?

Байгаа. Үсээ ингээд хойш нь илээд байдаг.

Та өөрийгөө 3 үгээр тодорхойлвол?

Эрч хүчтэй, адгуу талдаа, зүгээр сууж чаддаггүй. Бүтээсэн юм байхгүй ч гэсэн оролдлого хийгээд байх юм байна шд.

Та юунаас их айдаг вэ?

Өндрөөс их айдаг.

Таны дахин дахин үзэх дуртай кино?

Сүүлийн үед Малина гэдэг киног 4 удаа үзсэн байна.

Хүнтэй уулзаад та хүний юуг нь анзаарч хардаг вэ?

Мэдээж хамгийн эхэнд нүдийг нь анзаарч хардаг.

Гэртээ байхдаа юу хийх дуртай вэ? Ганцаараа байхдаа.

Ганцаараа байх юм бол ТВ их үзнэ дээ.

Таны дуртай ТВ ийн шоу?

Эрхийг нь авч оруулж ирж байгаа Авъяаслаг Монголчууд ч гэдэг юм уу тэрийг Монголчууд их үзэж байна.

Таны хамгийн их үнэлдэг зан чанар?

Ярьсан хэлсэндээ байх тууштай байх.

Танд хамгийн олон байдаг хувцас?

Оймс л олон байгаа байх.

Танд шивээс байгаа юу?

Нуруун дээр байгаа. Хүний алдааны талаар.

Таны дуртай хоол?

Үндэсний хоолонд дуртай. Цуйван, бууз гээд.

Дургүй хоол?

Гоймонтой хоолонд тийм таатай биш.

Та энд ямар ажлаар ирсэн бэ?

Энд манай дизайнер Отгонжаргалын шоу болох гэж байгаа. Тэрийг хөтлөх гээд л ирчихээд байж байна.

Таны анхны хайр чинь ямар хүн байсан бэ?

Манай 10 жилийн охин байсан.

10 жилээ та хаана төгслөө?

Эрдэнэтэд.

Таны дуртай өнгө?

Цэнхэр.

Дургүй өнгө?

Хар гэх юм уу, бараан талын өнгөнүүд.

Би танд супер хүч өгье. Алга болох ч юм уу нисдэг ч юм уу. Алийг нь сонгох уу?

Хүний бодлыг уншдаг болвол зүгээр юм болов уу?

Монголын сайхан залуусын нэг, загвар өмсөгч О.Амгаланбаатартай ярилцлаа. Тэрбээр хэдийгээр мэргэжлийн жүжигчин биш ч дэлгэцийн бүтээлд, тэр дундаа гол дүрд тоглоод байгаад нь хүмүүс ам сайтай байдаг. Мөн загварын eртөнцөд ч нэр хүндтэй нэгэн билээ.

-Юуны өмнө “Аsian Тор Fashionable 2014”-д амжилттай оролцоод ирсэнд баяр хүргэе. Сүүлийн үед юу хийгээд байна вэ?

-“Аsian Тор Fashionable 2014”-д Монгол Улсаа төлөөлөн оролцоод ирлээ. Энэхүү тэмцээнд Азийн 20 гаруй орон оролцсон. Манайхаас долоон хүний бүрэлдэхүүнтэй баг очоод тавдугаар байрт шалгараад ирлээ.

Би Их засаг их сургуулийн Олон улсын худалдаа, эдийн заcгийн ангийг төгссөн. Найзтайгаа хамтраад мэргэжлээрээ багахан хэмжээний бизнес эрхэлдэг. Одоогоор тэр ажилдаа анхаарч байна. Хүнд ер нь гадаад хэл маш их шаардлагатай юм байна.

Ажил төрлөө амжуулах ч юмуу, ямар нэгэн зохиол уншаад ойлгож байтал талд нь ороод гацчих юм. Тийм учраас англи хэлний мэдлэгээ дээшлүүлэхээр суралцаж байна. Шинэ жил ойртож байгаа болохоор хэд хэдэн газарт хөтлөгч хийхээр болсон. Сүүлийн гурван жил байгууллагуудын шинэ жилийг хөтөлсөн байна.

-Анх загвар өмсөгч болсон тань маш сонирхолтой санагдсан. Тэр талаараа сонирхуулна уу?

-Сургуулиа төгсөөд нэг хэсэг амарч байтал нөгөө ангид сурч байгаад сургуулиас гарсан залуу ирж уулзаад “Дипломоо өгөөч ээ, нэг зүйлд ашиглачихаад орой авчраад өгье” гээд аваад явсан. Тэр оройдоо буцааж өгөөгүй. Бараг жил гаран хугацааны дараа олж авсан л даа.

Оюутан байхдаа гайгүй сурдаг байлаа. Дөрвөн ч газраас ажлын урилга авсан. Даан ч дипломгүй болсон учраас ажлын байраа алдсан. Яг тэр жил ажилгүй явж байхдаа загварын талаар сонирхож эхэлсэн.

Анх “Шаанс” агентлагт топ модель Г.Уранцэцэг багшийн шавь болсон. Топ Урнаа багш бол хүн танихдаа маш сайн. Мундаг ч хүн. Дараа нь “Монгол модель” агентлагт орсон. Одоо бодоход сонирхол маань оносон санагддаг.

-Загвар өмсөгч эрчүүдийн дунд өрсөлдөөн хэр байдаг вэ. Загвар өмсөгчдөөс бүсгүйчүүдийг нь онцлоод байдаг ч хувцас амилуулах үүрэг нь адилхан байх?

-Энэ салбарт эмэггэйчүүд давуу оролцоотой байдаг. Хамгийн наад зах нь эмэгтэй хүн бусдаас үлгэр жишээ авч хувцасладаг бол эрчүүдийн олонх нь хувцасныхаа сонголтод төдийлөн анхаардаггүй.

Тиймээс эмэгтэйчүүд энэ салбарт илүү их үүрэг оролцоотой байдаг. Тэр хэрээрээ олонд танигддаг юм. Загвар өмсөгч, модель гэдэг бол эмэггэй хүнд илүү тохирох ажил юм шиг санагддаг. Яагаад гэвэл нийгэмд хүлээх үүрэг, гэр бүлээ тэжээхээс эхлээд эрэгтэйчүүд загвараар насаараа явна гэдэг зах зээлийн өнөө үед хэцүү.

Загвар өмсөөд явъя гэвэл гэр бүлийн амьдрал орхигдоно. Монголд загвар дөнгөж хөгжиж байна. Жилд, сард хэдхэн шоунд оролцоод гэр бүлээ авч явна гэдэг боломжгүй. Миний бодлоор тийм зүйл байхгүй л гэж хардаг. Яахав тодорхой нөхцөлд хоорондын цагаан өрсөлдөөн байдаг л байх.

-Та саяхан цахим хуудастаа нэг хүнд зориулж ширүүхэн үггэй пост бичсэн. Тэр бичсэн постыг одоо сайт бүрт тавьсан байна. Энд яг ямар асуудал үүсээд, хэнд зориулж тийм зүйл бичив ээ?

-Манай нийгэмд, ялангуяа загварынхны дунд нэгнийгээ өмсөж зүүсэн хувцас, эдэлж хэрэглэж буй зүйлээр нь дүгнэх болжээ. Гэхдээ хүнийг “Хувцсаар нь угтаж, ухаанаар нь үддэг” гэдэг шүү дээ. Хэтэрхий туйлширсан үзлээсээ салах хэрэгтэй.

Өнөөдөр би их юм мэддэг хүн шиг ярьж байж магадгүй. Гэхдээ мэдэх зүйлээ бол мэднэ. Хэлэх үгээ ч хэлнэ гэж боддог. Энэ асуудалд залруулга хийж зөөлрүүлэх шаардлагагүй гэж бодож байна.

-Загварынхныг “Завхай” гэж зарим хүн ярьдаг. Гэвч үнэхээр сайхан бие, сэтгэл, царай зүсээрээ шударга хөдөлмөрлөөд явж байгаа нэгэн давхар муу нэр зүүгээд байгаа юм шиг?

-Хувь хүмүүсийн л асуудал байх. Тэр хүмүүс хоорондоо зохицоод сонирхлынхоо дагуу ямар нэгэн үйлдэл хийж байгаа бол би түүнд оролцох шаардлага, тийм ёс зүй ч байхгүй. Овоо босгоогүй бол шаазгай юун дээр суух вэ. Нэг хэсэг бүлэг хүн бий л дээ.

Тэдний 20-30 хувь нь ийм замаар мөнгө олдог байх. Зарим тохиолдолд загварын ертөнц нь өөрөө залуу хүүхдүүдийг эвдээд байгаа юм шиг санагддаг. Учир нь загвар өмсөгчдийн хэрэглээ маш өндөр гэж хэлэхэд болно. Сүүлийн үед эдийн засгийн хямралаас болоод сард нэг шоу зохиож бараг чадахгүй байна. Ер нь нийгмийн ямар ч салбарт ийм асуудал байгаа байх.

-Гадаадын загварын агентлагаас урилга ирж байсан уу?

-Манайд техник технологи маш хурдацтай хөгжиж байна. Яагаад би ийм зүйл ярьж байна вэ гэхээр бүх зүйл нээлттэй болсон. Жишээлбэл, аль ч салбарын хэн нэгэн хүн гадаадын агентлагтай холбогдоод өөрийн мэдээллийг чөлөөтэй хүргэж болно. Гэхдээ чөлөөтэй холбогдож сонгогдохоос гадна тухайн хүний чадвар маш чухал л даа. Миний хувьд гадны агентлагаас урилга авч байгаагүй.

-Та хэр шударга хүн бэ?

-Намайг хүмүүс “Хуучинсаг үзэл бодолтой гэдэг. Багаасаа эмээ өвөөтэйгээ өссөн учраас тийм байж мэднэ. Манай эмээ, өвөө хоёр бол дэндүү шударга хүмүүс л дээ.

-Орчин үеийн залуусыг ямар байгаасай гэж хүсдэг вэ?

-Цаг хугацааг хий дэмий алдахгүйгээр суралцаж, аливаа зүйлийг бүтээж байх учиртай. Цаг хугацааг алдвал үнэт зүйлээ алдаж байна гэж боддог. Би өөрөө ч гэсэн үнэт цагаа хий дэмий зүйлд зарцуулж байгаа аа мэдэрдэг. Гэхдээ цаашид үлдсэн үнэт цагаа алдахгүй үр бүтээлтэй байвал болно шүү дээ.

-Одоогийн залуус бэлэнчлэх сэтгэлгээтэй, эцэг эхээрээ тэжээлгэх сонирхол нь их болсон гэлцдэг. Үүнтэй санал нийлэх үү?

-Эцэг, эхээрээ тэжээлгээд явах боломжтой хүүхдүүд бол эрхлээд сууж байх нь буруу биш байх. Буруутгах ч үндэслэл байхгүй. Харин хорвоогийн жамаар эцэг, эх нь бурхан болоход хөл алдалгүй өөрийгөө хүн шиг аваад явбал өөр хэрэг. Гэхдээ бидний дунд эцэг, эхийнхээ хуруу, хумсаа хуйхлан байж олсон хэдэн төгрөгийг үрчихээд сууж байдаг залуус бий.

Одоо болих хэрэгтэй. Урдаа тавьсан зорилгогүй хүн гутамшигтай амьдарч байгаа юм шиг санагддаг. Залуу хүнд сэтгэл байхад л болно шүү дээ. Заавал мөнгө, байр, машинтай байх нь сайхан амьдралын эхлэл биш. Харин түүнийгээ өөрөө бүтээх хэрэгтэй.

-Таны хувьд санхүүгээ хэр зохицуулдаг вэ. Гэр бүлийнхээ талаар ярина уу?

-Би нэг ах, нэг эрэгтэй дүүтэй. Өөрийгөө болгоод л явж байна. Эмээгээсээ “Мөнгө өгөөч” гэж шаналгадаггүй. /инээв/ Миний хувьд эмээ, өвөө дээрээ өссөн. Эмээ, өвөөгийн л хүүхэд дээ.

Эмээ маань хөдөө байдаг. Ээжтэйгээ тийм ч дотно өсөөгүй. Бага байхдаа гомдох ч юмуу, тиймэрхүү асуудал байдаг байсан. Нас яваад юмны учрыг олдог болоод ирсэн чинь ээжийгээ бага зэрэг ойлгож эхэлж байх шиг.

-Ургийн бичиг хөтөлж эхэлсэн үү. Нэг хэсэг энэ талаар цахим ертөнцөөр мэдээлэл тарж байсан?

-Харин тийм ээ. Тэр нэг тиймэрхүү юм болсон. Өмнө нь үерхэж байсан охинтой хамаатан байснаа сүүлд мэдсэн. Одоо бид хоёр жирийн ах дүүгийн харьцаатай. Ургийн бичиг бичихийн ач тусыг өөрөөрөө ойлгосон.

Эрт дээр үеэс л монголчууд ургийн бичиг хөтөлж ирсний бас нэг шалтгаан надад тохиосон. Одоогоор яг хөтөлж эхпээгүй байна. Шууд хөтөлье гээд хөтөлчихдөг зүйл биш юм билээ. Өвөө, эмээгээс дээш үе рүү очоод гацчихаж байна. Тийм болохоор нэлээд судалж байж хөтөлнө дөө.

-Та олон кинонд өөрийнхөө дүрийг мөнхлөөд амжсан. Ер нь жүжиглэх амархан байв уу?

-Хамгийн анх “Монгол фильм” групп, найруулагч Д.Золбаярын “Учиртай гурав” кинонд тоглосон. Анхны кино учраас хүндрэл бэрхшээл их тулгарсан. Хамгийн наад зах нь кино зураг авах үед үг хэллэгийг ойлгохгүй будилах, буруу амьсгал авахаас эхлээд их хэцүү байснаа нуугаад яах вэ.

Тэр киног Д.Нацагдоржийн “Учиртай гурван толгой” зохиолоос сэдэвлэсэн. Үүнд үзэгчдийн анхны дүрээс нь гадна орчин үеийн хэсэг ч бас гардаг. Тэр утгаар хамжлагат засгийн үеийн Юндэн, орчин үеийн Хангай гэх зохиолч залуугийн дүрийг бүтээсэн.

Энэ хоёр дүр зан араншин, аливаад хандах хандлагын хувьд надаас тэс хөндлөн. Гэхдээ аль болох дүрдээ орж, амилуулахыг хичээсэн. Үнэлгээг үзэгчид өгнө шүү дээ. Таалагдсан л юм шиг байна лээ. Мөн “Big fish”, “Содура”, “Саарал өнгө” зэрэг кинонд тоглолоо. Намайг тоогоод кинондоо тоглуулсан бүх хүмүүст баярлалаа.

-”Учиртай гурван толгой” дуулалт жүжгийг мэдэхгүй хүн байхгүй. Жүжгийн алдартай зохиолоор бүтсэн киноны гол дүрд тоглохдоо “Дүрийг нь сайн гарахгүй байх вий” гэж эмээж байсан уу?

-Тэгэлгүй яах вэ. Маш их эмээж байлаа. Өмнө нь би кино үзэж байснаас тоглож байсангүй. Тэгэхдээ кинонд өнгөцхөн дүгнэлт ч өгдөг байсан. Гэвч богинохон хугацаанд үргэлжилдэг ч гэсэн кино хэмээх бүтээлийн ард зохиолч, найруулагч, зураглаач, зураач, арын албаны ажилчид, ивээн тэтгэгч гээд маш олон хүний хүч хөдөлмөр, хөлс шаардсан ажил байдаг юм байна.

Эдгээр хүмүүсийн нөр их хөдөлмөр зүтгэл амжилттай болох эсэх нь жүжигчнээс хамаардаг. Иймд “Жүжигчин хүний үүрэг асар их юм” гэдгийг ойлгосон. Киноны хувьд хэд хэдэн удаа пробонд орсны дараа тэнцлээ гэсэн нэг талаар их айдастай байсан ч, бусад хүн намайг “Чи чадна” гэж урам өгсөн учир итгэлийг нь даахыг хичээсэн. Сонирхолтой нь, кино зураг авалт дуусах үед л ерөнхийдөө нэг дөртэй болсон шүү.

-Цаашид кинонд тоглох уу?

-Нэг хэсэгтээ кинонд тоглохгүй. Тоглосон кинонуудаа үзэхэд санасандаа хүртэл сайн тоглож чадахгүй байх шиг санагдсан. Маргаашнаас эхлээд ирэх зургадугаар сар хүртэл жүжиглэх талд бэлтгэл хийхээр болсон.

Залуу байгаа дээрээ улам ихийг сурч, энэ чиглэлийн ойлголтыг авмаар байна. Суралцахад заавал сургуульд нь сурах шаардлагагүй гэж боддог. Тийм ч учраас судалгаа хийнэ. Мөн зохиол бичиж байгаа. Ямар ч байсан хоёр киноны зохиолын ерөнхий суурийг нь тавьсан.

Мэргэжлийн хүний заавар зөвлөгөө авч, зассаныхаа дараа “Бэлэн боллоо” гэж дүгнэнэ дээ. Одоо байгаадаа хангалттай гээд яваад байвал хэзээ ч хөгжихгүй. Би багаасаа л ямар нэгэн зүйл бичих дуртай хүүхэд байсан. Ер нь кино зохиол бичих миний мөрөөдөл.

-Сүүлийн үед олон кино хийж байна. Шинээр нээлтээ хийж байгаа киног очиж үздэг үү. Чанартай, чанаргүй олон кино гарч байгааг юу гэж боддог вэ?

-Буруутгах ганцхан шалтгаан байж болох юм. Тэр нь юу вэ гэхээр киноны трейлэр нь маш гоё, сүртэй цацагдаад хүмүүсийн анхаарал татдаг. Үзэгчид түүнийг нь үзээд, тасалбарыг авч очоод үзэхэд тийм ч сайхан мэдрэмж авч чаддаггүй талаар олон хүнээс сонсч байсан.

Үзэгчдийн урлагийн мэдрэмж сайжирч, гоё сайхан сурталчилгаанд хууртахаа болино. Хэчнээн маркетинг сурталчилгаа цацсанаас илүүтэй хүмүүсийн ам дамжсан яриа их хүчтэй. Цахим хуудаст “Ёо тэр ёстой гунигийн кино байна лээ” гээд бичихэд тодорхой хэмжээний үзэгчээ алдана.

-Ярилцсанд баярлалаа.

Ц.Заяа

Эх сурвалж: МОНГОЛЫН ҮНЭН

Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Гадаад мэдээ

Монголчууд хятадуудад дургүй. Харин тэд бидний талаар юу боддог гээч?

Published

on

By

Бид хятадуудад хэрхэн ханддагийг та андахгvй байх. Тэдний тухай бодол, яриа хараалгvй єнгєрнє гэж нэгээхэн ч vгvй. Орсгой шар шvдтэй, заваан, зальтай, чанга дуутай гээд л бид тэднийг байж болох бvхий л янзаар харааж, доромжилдог билээ. Тvvх ч тэдний эсрэг єгvvлдэг. Харин тэдний дунд амьдраад, хэл яриаг нь сонсоод ирэхэд ямар сэтгэгдэл тєрснийг дор сийрvvлэв.

Монголчууд буюу зэрлэгvvд

Монгол хэлэнд хятад гаралтай vг цєєнгvй бий. Бид тэднийг яг монгол vг шигээ ойлгож, хэрэглэдэг. Цонх, шинэ, цай гэх мэт єдєр бvр таны амнаас гарах энгийн vг ч хятадынх. Олон зууны турш хаяа хатгаж ирсэн хоёр улсын хэл соёлд ойролцоо зvйл байлгvй яахав.

Гэхдээ энд хятадууд монголчуудыг хэрхэн ойлгож, хvндэлдгийг ойлгуулсан нэг зvйл бол тэд бидэнд ямар “ханз нэр” єгсєн явдал юм. Тэд биднийг Монгу гэж нэрлэдэг. Энэ нь тэдний тайлбар толиос харахад “зэрлэг бvдvvлэг“ гэсэн утга агуулдаг юм. Харин Америк, Франц гэх мэт улсуудад тэд ханзнаасаа хамгийн шилдгийг нь зvслэн єгч, хєєрхєн, сайхан гэх мэт vгс оноожээ.

Монгол гэсэн нэрийг улсдаа єгсний нууцыг эрдэмтэд олон жил хайж, vнэнийг тогтоох гэж явааг хальт дуулж байлаа. Зарим нь Мон гэдэг гол байсан гэж хvртэл бичиж байсан.

Ер нь манайх нvvдэл суудал гэсээр єв соёлоо маруухан авч vлдсэн нь тодорхой. Ямартаа л “ Монголын нууц товчоо “ –гоо хvртэл эх хэлээрээ биш хятадаар хєрвvvлсэн байсныг бид эргvvлж орчуулж байхав дээ.

Мөнгөө шидэж өг, биенд нь бvv хvр

Хятадууд уг гарвал сайтай улс огтхон ч биш. Тэд манжуудад дарлагдсаар ирсэн тvvхтэй. Манж vндэстэн манайхыг ч 220 жил дарлахдаа хятадын хар ажилчдыг багагvй нэвтрvvлсэн гэдэг. Хятадууд манжуудыг “ Та дээшээ суу, би хийчихье” гэсээр ажил хийх, амьдрах чадварыг vгvй хийж, улмаар vгvй хийсэн гэдэг. Манайхан хvнд юм єгєхдєє шидэж єгдєггvй уламжлалтай.

Дэлгvvрийн худалдагчид мєнгє шидээд єгвєл буцаагаад чулуудхаас ч сийхгvй. Харин хятадууд хvнд юм єгєхдєє шидэх “хобби”–той. Мєн худалдагч нарт нь мєнгєє алган дээрээ тавиад аажуухан єгєхєд булаагаад авах нь эвгvй. Тиймээс хятадуудтай цэмцэрхээд байх явдалгvй. Мєнгєє шидэж, єгєєд л булааж аваад л байхад хангалттай.

Хятадууд нэг зvйлд их дургvй. Энэ бол тэдний биед хvрэх. Хичнээн шоргоолж шиг олуулаа байлаа ч тэд араас нь алхаж яваа хvн гараараа биед нь санаандгvй хvрэхэд цочин, эгдvvцдэг. Манайхан бол “ Уучлаарай “ гэж хэлсэн болчихоод єнгєрєх зvйл дээр тэд тун дургvй ханддаг.

Монголчууд биднийг vзэн яддаг юм уу?

Монгол цустай хэнбугай ч хятад гэхээр толгойтой vс нь єрвийдєг. Гэтэл хятадууд биднийг vнэндээ сайн мэддэггvй. Монгол гэж ямар улс байдаг, хаана оршдгийг ихэнх иргэд мэдэх ч vгvй дуулаа ч vгvй. Тэгэхээр мэдэхгvй, дуулаагvй хvмvvсийгээ тэд хэрхэн vзэн ядах билээ. Биднийг Япон юмуу солонгосчуудтай байнга андуурна. Эрээний хужаа нар л биднийгээ андахгvй болохоос тєв, ємнєд хятадад монголчуудыг мэддэг хvн нэн цєєн.

Саяхан нэгэн хятад сурвалжлагч бvсгvй манай улсад ажилаад, эх нутагтаа буцахдаа нэлээд дуулиан тарисан материал бичсэн юм. Монголчууд тэднийг vзэн яддаггийг сурвалжлагч анх удаагаа мэдэрч, тэр сэтгэгдлээ ний нуугуй бичсэн хэрэг. Vvнийг хятадууд уншаад ихэд гайхаж, бас зэцvvvцсэн биз.

Тэр бичлэгийг уншсан нэгэн багш монгол оюутнаасаа “ Танайхан манайхныг vзэн яддаг юм уу? “ гэж асуусан гэнэ. Залуу, хvний нутагт сурч байгаагийн хувьд “ Тийм ээ “ гээд хэлчихсэнгvй. “ vгvй яалаа гэж дээ. Би таныг vзэн ядахгvй байгаа биз дээ “ гэх мэт vг хэлээд єнгєрчээ.

Муу хvний дуу чанга

Хятадууд их чанга ярьдаг хvмvvс. Бид “ Муу хvний дуу чанга “ гэдэг нь тэдэнтэй ч холбоотой байхыг vгvйсгэх аргагvй. Хэл нь дєрвєн хєгтэй болохоор тэд их чанга дуудаж байж, хєгєє зєв гаргаж ойлголцдог хэрэг. Харин манайхан хєг аялгаа хос эгшгээр илэрхийлчихдэг болохоор чанга яриад байх шаардлага бараг байдаггvй.

Ингээд чанга ярьдаг хятадууд УБ-н гудамжаар ярилцаад єнгєрєх нь орилолдож, хашгаралдаж байгаа юм шиг сонстоно. Ер нь тэд хоорондоо ярьж байгаа нь хэрэлдээд байгаа юм шиг их чанга дуутай хvмvvс л дээ. Vнэндээ бол хэлний онцлог нь л тэр аж.

Хятадууд Монголд хэрхэн амьдардаг вэ?

Охидоо хужаа нарт алдлаа, хятад ажилчид монголчуудын ажлын байрыг булаалаа гэсэн яриаг бид єдєр бvр сонсдог. Монголд ажиллаж, амьдарч буй хятадууд vнэхээр тансаг, зоргоороо байдаг гэсэн vзэл тархсан. Гэтэл vнэн хэрэгтээ хятадуудыг vзэн ядаж, vргэлж нvд vзvvрлэдэг болохоор тэд тайван алхаж, эх хэлээрээ манай нутагт чанга ч ярьж чаддаггvй.

Цайны газар ороод суувал монгол залуус дайрахаас ч буцахгvй. УБ-д байх тэдний хувьд vнэхээр осолтой болохоор vргэлж такси барих мєнгєє халаасандаа тэмтэрч явдаг гэдэг. Харин тэдэнд орчуулга хийж єгч буй залуугийн хувьд хятадуудтай яваа гэдэгээ аль болох нуухыг хичээнэ. Тvvнийг хятадаар ярьдаг гэж мэдвэл хятад л гэж хэлнэ. Иймэрхvv туйлшарсан гэмээр vзэл байдаг ч бид тэрбумуулаа биш ердєє 2-хон сая болохоор єєрсдийгєє ингэж л хамгаалж байхаас єєр аргагvй санагдана.

Харин хятадад монгол залуус хаан шиг амьдардаг гэвэл хилсдvvлсэн болохгvй ээ. Манайхан шєнийн цэнгээний газраар нь хэсч, маш хямдхан шар айргийг гvйзээлэхдээ яг л эх орондоо байгаа юм шиг аашилна. Тэнд чанга хашгирч хичнээн дураараа байсан ч монгол гэж гадуурхахгvй, мэдэх ч vгvй. Гэхдээ л хvний нутаг бол хvний нутаг гэдгийг ойлгож явах учиртай билээ.

Vнэгvй сургууль буюу ємнєдийнхний урхи

Нэг л хvvхэдтэй болох эрхтэй єрх хvvг илvvд vзэж, охин хvvхэдтэй болохоос татгалзах болсон юм. Тиймээс ємнєд хєршид охидын тоо эрс цєєрч, гэрлэх насны залуус гэргийгээ олж чадахгvйд хvрэх болов. Эмэгтэйчvvдийн тоо нь эрчvvдээс эрс дутуу болж ирсэн нь энэ vед 30 сая хятад залуу “ илvvдээд “ байгаа гэдэг. Тиймээс хятадууд бодлогоо єєр тийш хандуулах болсныг vгvйсгэх аргагvй.

Энэ бол гадаадын олон тооны эмэгтэй оюутанг эх орондоо vнэгvй сургах явдал. Манайхан “ vнэгvй юманд нугасгvй “ тул олдсон боломжийг ашиглах гэж ємнєд хєршийг зорино. Харин тэндээ очоод олон жил суралцах хугацаандаа, монгол оюутан битгий хэл энгийн нэгэн монгол эртэй таарч, гэр бvл болох боломж олдохгvй. Ингээд ойр тойрноосоо хvнтэй суух болоход єнєєх л хятадуудаас сонгох магадлал єндєр болох юм.

Монгол бvсгvйчvvд хятад хvнтэй суух vнэхээр дургvйг хэлэх хэрэгтэй. Гэлээ ч цєєн хувь нь ч гэсэн тэдний “ тогооны хvн “ болж байгааг vгvйсгэх аргагvй. Гэхдээ гадаад бvсгvйчvvд хятад залуустай гэрлэх тун дургvй байдаг гэдэг. Єрх бvрт єєрийн гэсэн жаргал, зовлон бий гэдэгтэй адил ємнєд хєршид ч багагvй асуудал байдгийн нэг нь энэ.

Continue Reading

Дотоод мэдээ

Хадам ээж надад хандан хүүг минь хайрлаж яваарай гэсэн мөртлөө хүүдээ тэгж хэлээгүй

Published

on

By

За та бүхэн санаж байгаа бол урьдны нэг бичлэг дээр нөхөр бид 2 чинь хуурамч үнэнч нь нийлээд 2 гэрлэлтийн баталгаа ба нэг хүүхдийн төрсний гэрчилгээтэй болсон билээ. Тэр үйл явдлаас хойш 3 жилийн дараа охин 3 нас хүрж үсийг нь авах болов. Эмээ өвөө 2 монголд ирж хүүхдийн үс ав гэж залигдсан болхоор охин бид 2 Монгол нисвээ. 2 долоо хоногийн дараа аав хойноос ирсэн юм.

Нөхрийн ажил тэгж таарсан бөгөөд 3уулаа зэрэг монголд очихоор хаана байхаас шалтгаалаад л бөөн проблем болдог тул ингэж зохицуулсан юмаа. Би ээж аавындаа баймаар байдаг, хадам ээж хүүгээ хажуугаасаа хөдөлгөхгүй. Хэхэхэ. За тэгээд л монголд байх хугацаандаа найзлаад л гүйгээд байнашд. Орой болзоод л найзуудтай шоудаад л харих болхоор манай нөхөр намайг хүргэж өгөөд л өөрөө гэртээ харина. Хахаха.

Эхний 2 долоо хоног чинь хачин сайхан байваа. Би хушуу амаа унжуулж ээж аавдаа эрхлээд л охинтойгоо барьцаад л, дэлгүүр хоршоо, баар саваар хэсээд л, найз нөхөдтэй уулзсан шиг. Ханийг ирэхээр охины үсний найр хийнэ гэсэн болхоор өөртөө бас нэг монгол загвартай даруухан платье маягийн юм захилачив. За тэгээд нөхөр ч удалгүй ирсэн тул бид 2 нөгөө элчинд батлуулсан гэрчилгээгээ монгол гэрчилгээгээр солиулах гээд иргэний бүртгэлийн газар очвоо.

Тэгсэн яасан гээ? Тэр компьютер нь бид 2ыг 2ууланг нь урьд нь гэрлэж байгаагүй гэдэг гэнэ ээ. Арай л бие биенээ танихгүй гээгүй байгаадаа. Хэхэ. Нөгөө хариуцсан байцаагч нь та 2ын энэ баталгаа яамар ч хүчингүй учраас дахиж батлуулаад гэрлэлтийн 500 000 төгрөгөө ав гэдэг гэнэ ээ. Хэхэхэ. Тэгээд л дахиж батлуулах болоод гэр гэрийн зүг явбаа. Орой нь тэгсэн харин хадам ээж яриад ирэх 4дэх өдөр бэр гуйгаад дараагийн 1дэх өдөр нь хурим хийнэ гэвэл яахуу?

Хамгийн гол нь өнөөдөр нь бүтэн сайн өдөр байгаа юм. Би ч бүр тэрийж унаад, дороо дэвсэхээс наагуур л юм болов. Юун хурим бид 2 тийм юм төлөвлөөгүй, чадахгүй гээд л. Ингээд л маргааш нь би хадам ээж дээр очиж надад ийм их хүндэтгэл үзүүлж байгаад нь баярлаад гэхдээ хүүхдийн үс авах гээд амжуулах ажил их, цаг хугацаа давчуу байгаа тул сайн дураараа хуримнаас татгалзаж байгаагаа хэлээд харин бэрээ бол та өөрөө мэдээд гуйчих гэв. Хадам маань толгой дохиод л манай бэр ийм ухаантай гээд л үлдэв.

Би ч ажлаа бүтээсэн гээд хачин баяртай хүн гэртээ ирсэн чинь ээж сая худ яриад, заавал хурим хийнэ гэж байна гэв. Нэгэнт ийм болсон хойно аав маань хадамтай ярьж байгаад хуримын ордонд орохгүйгээр хүлээн авалт хийх газраа батлуулахаар болов. Хүлээн авалтаа ч цомхон ойрын хамаатан садан нийлээд 60аад хүнээр тооцох болов. За тэгээд өглөө нь хүүхдийнхээ үсийг аваад, орой нь хурим.

Нээрээ үнэн бөөндсөн байна уу? Хахах. Тэр нэг бэлтгэл ажлын 7 хоног бол би нөхрөө хараагүй ээ. Хайрт хань маань тас ээжийгээ дагаад л манийгаа мартаад алга болж өгсөн. Уулзая гэхээр ээжээс асуугаадхий гэнэ? Хадам ээж бол надтай бүр юу ч ярихгүйгэр барахгүй намайг хүлээн авалтын хоолны цэсэнд байгаа салатны оронд өөр салат сонгоё гэж хэлснээс болж уурлаад манай ээжрүү яриад миний хүмүжилгүйг гайхав. Би ч бүр за удахгүй буцах юм гээд л тэвчээд л байсан.

Нөхрийг бол чи удахгүй ээжээсээ хол миний гарт орохоо мэдэж байгаа биздээ гээд л занаад гээд байхгүй юу. Хахаха. Уг нь ч манай хадам ээж хөөрхий их сайхан сэтгэлтэй, олон түмэндээ хүндлэгдсэн, хүний төлөө гэсэн хүн байдаг юм. Бас эмэгэй хүн гэхэд үнэхээр чадалтай, 3 хүүхдээ хэнээс ч дутахгүй авч яваа гялалзсан хүүхэн. Хүүхдүүд нь ч үгнээс нь гарахгүй. Ганц гэм нь хүүхдийнхээ амьдралд орох гэж оролдлого их хийдэг ба хүнтэй ярьж зөвлөлдөхгүйгээр хүний амьдрал шийдчих гээд байдаг юм.

Манайх болхоор их ардчилсан гэр бүлээ. Ээж бол миний хамгийн сайн найз. Дүү бид 2 ер нь бол өөрсдөө л шийдвэр гаргаж өөрсдийнхөөрөө л амьдардаг. Их чухал шийдвэр гаргахдаа аавтай ярилцаж тохиролцоно. Аав маань зөвлөгөө өгнө үү гэхээс хэзээ ч бодол санаагаа тулгахгүй. Хэххэ. За ямар ч байсан ингэж тэгсээр бэр гуйх өдөр болов. Яг бэр гуйх цаг нь өглөөний 9өөс 10ын хооронд ч билүү таараад. Тэгсэн нөгөө бэр гуйгч нар маань ирдэггүй ээ. Тэгсэн яасан?

Урьд өдөр нь нөхөр найзуудтайгаа шоудаад өглөө нь нам шартчихсан. Хөөрхий муу хадам ээж маань хүүгээ босгох гээд гурил зуурж, бантан хийж гүйгээд баахан сандарчихсан амьтан ярьж байна. Хэхэ. За тэгээд бэр гуйхаар 4 сайхан залуу 1 шартаад хачин муухай царайтай болсон сүйт залуу манайд ирэвээ. Би ч цаад өрөөндөө нуугдаад харагдаж болохгүй. За тэгээд л үгээ хэлэлцээд л бэлэг сэлтээ өгөөд л, тэгсэн нэг залуу морин хуур гаргаж ирээд л хачин гоё хуурдав.

Манай ээж, аав 2 нөгөө өгөхгүй энэ тэр гээд л томроод байсан чинь гэрийн минь жаврыг үргээж өглөө гээд л уйлаад манийгаа өгөөд орхивоо. Ингээд л би гэдэг хүн 5 залууд чирэгдээд, эргэж харж болохгүй ба хадамындаа дор хаяж 3 хонох тушаалтайгаар хүний хүн боловоо. Хахаха. Очоод шинэ бэр гээд л цугласан олонд хоол цай хийж өгөөд. Бэрээ авчирсан гээд тэнд чинь зүгээр найрлаад өдөржингийн юм болсон. Тэр хооронд эгч гэрлүү утсаар яриад аавын том ахыг найрсаар байгаад 3 хоногийг 1 болгож чадав. Хэхэ.

За ингээд маргааш нь буюу 5 дахь өдөр нь би гэртээ хариад бүтэн сайнд болох хуримын бэлтгэлд гарваа. Надаа палааж байхгүй тул нөгөө захиалсан юмаа өмсөх болсон юм. Тэр нь ядаж байхад бор өнгөтэй. Дээрээс нь өвөл байсан болхоор олигтой туфль ч олдохгүй. Ээж бас бэргэн, худ эд нарт бэлэг сэлт гээд дэлгүүр явна гээд байдаг. Ёоооо нээрээ үнэн стрестэй байсан шүү. Би нэгэнт иймэрхүү юм болж байгаа юм чинь дотны хэдэн найзаа дуудчий гээд хадам ээжээс хэдэн урилга авья гэсэн чинь үочдын тоо 200 хүрсэн байхгүй гэдэг гэнэ ээ.

Тэгэнгүүт л бүр тэвчээр барагдаад чаддагаараа нөхөрлүү яриад би тэр хачин юманд чинь оролцохгүй чи тэр ээжтэйгээ 2уулаа хуримаа хий за юу гээд л утсаа шидчихсэн. Удсан ч үгүй манай ээж яриад намайг муухай ааштайгаар дуудаад тас загнав. Гайхаад юу болсныг асуутал хайрт хадам ээж ээжрүү яриад миний хүмүүжилгүйг гайхаж гэнэ ээ. Бөөн юм болсны эцэст хагас сайны үдээс хойш би 10 урилгатай болсон боловч харамсалтай нь маргааш нь 4 цагаас хуримтай гэж байхад би хэзээ нь урилгаа тараах вэ хүмүүсээ? Гэхдээ яахав ямар ч байсан хэдэн дотны найзууд ирэх болов.

За ингээд хуримын өдөр ч боллоо. Өглөө нь 10 цагт ойрын хамаатнууд цуглаад охины маань үсийг авав. 12 цагт арга хэмжээ дуусаад би үсчинрүүгээ явж үсээ засуулнэ гэтэл хадам ээж өөрийнхөө үсчнийг авчирсан байгаа тэрэн дээр оч гэж байна. Би үгүй би өөрийнхөө үсчин дээр очмоор байна гэтэл хадам уурлаж нөхөр ээж 2 надруу муухай харваа. За бас хэрүүл болчих юм болвуу гээд л нөгөө үсчин дээр нь очоод засуулваа.

Анх удаа миний үсийг засаад тэгсэн юмуу ямар ч байсан тэр үсний засалт надаа үнэхээр зохиогүйгээр барахгүй намайг лав л 5 насаар хөгшин харагдуулж байсан байх. За тэгээд л хурим ч боллоо. Тэр заалаар дүүрэн хүн. Бид 2 нь хойморт нэг ширээн дээр суучихсан. Давсгаа дүүргэхгүйн тулд пиво ууж болохгүй, халахгүйн тулд сархад ууж болохгүй. Ингээд ус уугаад л суугаад байна.

За тэгээл хүмүүс ирээд л бэлэг өгөөд л үнсээд л байна, үнсээд л байна. Ядаж байхад тэр хүмүүсийг нь би ер танихгүй. Хадам ээжийн 10 жилийн, дээд сургуулийн, хуучин ба шинэ ажлын хамт олон ба бага, залуу, өтөлж яваа насны найзууд. Нийлээд 140 хүн. Үлдсэн 60 нь 2 талын хамаатан садан ба бид 2ын ойрын найзууд. Хүн болгон ирээд л хадам ээжээ хайрлаж яваарай гээд л байх юм. Бүр хурим ч юмуу, хадам ээжийн найр ч юмуу мэдэхгүй юм болсоон. Хэхэхэ.

За миний хурим гэж нэг ийм л юм болсон юмдаа. Би одоо тэр хуримыг ярих үнэн дургуй. Дурсдаг ч үгүй. Бүх зурагнуудаа нуучихсан. Хурим ч гэждээ манай хадам ээжийн шоу. Хэхэхэ. Бид 2 монголд байдаггүй болхоор хүмүүс дандаа мөнгө бэлэглэсэн юм. Бид 2 тэрнээс нь нэг төгрөг ч аваагүй ээ. Би тэр үед хадам ээжийнхээ сэтгэлийг бодоод л бүгдийг нь тэвчээд л өнгөрсөн. Гэтэл тэр хуриман дээр манай хадам миний хүүг хайрлаж яваарай гэж надад хэлснээс эргээд тэр үгээ хүүдээ ганц ч хэлээгүй.

Одоо бол би хадам ээжийгээ амьдралдаа нээх ойртуулдагүй. Тэр нь ч амар байдаг юмаа.Эргээд бодож байхад 7хон хоногийн дотор бүхэл бүтэн хурим босгосон манай хадам ээж бол үнэхээр олонтой, мундаг эмэгтэй. Харин эр хүний уужим ухаан гаргаад эхнэр, ээж 2оо зохицуулж чадаагүйд нь нөхрөө жоохон чамладаг юм. Хэхэхэ. Гэлээ гээд яахав дээ хайртай юм чинь….

Continue Reading

Дотоод мэдээ

Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх англи хэлээр баяр хүргэжээ

Published

on

By

Энэтхэг улсын ерөнхий сайд Нарендра Моди өөрийн жиргээндээ:

“Энэтхэг улс түүхийг бичиж байна. Бид Энэтхэг улсын шинжлэх ухааны хөгжил, 1,3 тэрбум Энэтхэгчүүдийнхээ оюун санааны нэгдлийн гэрч нь болж байна. Энэтхэг улс 1 тэрбум вакцин хийсэнд баяр хүргэе. Энэхүү амжилтанд хүрэхийн төлөө ажилласан бүх эмч, сувилагч нартаа баярлалаа.” хэмээн жиргэсэн юм.

Харин Монгол улсын Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх өөрийн жиргээгээр дамжуулан Англи хэлээр баяр хүргэжээ.

“My heartfelt Congratulations to PM Narendra Modi and Indian people for reaching 1 billion vaccination mark in India. Mongolia is proud of our Strategic Partner, India for this great achievement”

буюу

“Миний зүгээс ерөнхий сайд Нарендра Моди болон Энэтхэгийн ард түмэнд 1 тэрбум вакцин хийсэн амжилтанд хүрсэнд чин сэтгэлээсээ баяр хүргэж байна. Монгол улс өөрсдийн стратегийн түнш болох Энэтхэг улсын энэ гайхалтай амжилтаар бахархаж байна” гэжээ.

Харин энэ жиргээний доор зарим жиргээчид янз бүрийн сэтгэгдэл үлдээсэн байх юм.

Жишээлбэл Keerthivasan гэдэг хэрэглэгч:

“Худлаа ярь. Энэ дэлхий дээр зөвхөн Энэтхэг, Хятад гэдэг хоёр улс л 1 тэрбумаас дээш хүн амтай. Хятад улсад 2,23 тэрбум вакцин хийчихсэн. Харин Энэтхэг улс маань эхний тунд 1 тэрбум , хоёрдугаар тунд зөвхөн 300 саяыг л хийсэн. Бид наадахныхаа чинь талд нь ч хүрээгүй байна. Түүний хувийн сурталчилгааг битгий дэвэргээд бай. Ахиад урт хугацааны ажил байна” гэсэн байв.

Jay Chakrabarti:

“Энэ ажил магтууштай хэдий ч бүрэн дуусах болоогүй байна. Энэтхэг улс 1,3 тэрбум хүн амтай. Өөрөөр хэлбэл бүх хүн амаа бүрэн тунд хамруулахад 2,6 тэрбум тун хэрэгтэй гэсэн үг. Дээрээс нь нэмэлт тунг бодоод үз дээ. Түрүүлж ялалт зарлах нь баталгаатай биш шүү”.

Prabhakar Achyuta:

“Монгол улсад баярлалаа. Энэтхэгийн ахан дүүс улс”

Continue Reading

Trending